Beroepsinstituut van Erkende Boekhouders
en Fiscalisten
Wet van 22 april 1999
 
Nr 79 - 30.06.00 - Kapitaalsubsidies

Editie nr 79 van 30 juni 2000

Kapitaalsubsidies

    Auteur:
    Georges Honorť
    Lid van de Nationale raad

De subsidies, toelagen of premies die door de overheden worden toegekend aan bepaalde industriŽle, handels- of landbouwondernemingen dragen op dezelfde wijze als de overige inkomsten bij aan de vorming van de winsten van deze ondernemingen en worden bijgevolg belast voor dezelfde aanslagperiode als die waarin ze zijn toegekend (art. 24/28).

Het artikel 362 WIB 92 leert ons evenwel dat kapitaalsubsidies van overheidswege kunnen worden verkregen met het oog op de aanschaffing of het tot stand brengen van materiŽle en immateriŽle vaste activa.

Deze subsidies worden beschouwd als winsten van het belastbare tijdperk waarin ze zijn toegekend. Maar ze kunnen ook belastbaar zijn tijdens ieder volgend belastbare tijdperk in verhouding tot de afschrijvingen of waardeverminderingen op die activa die in aanmerking werden genomen als beroepskosten tot op het einde van dat belastbare tijdperk en tijdens ieder volgend belastbare tijdperk en, in voorkomend geval, tot het bedrag van het saldo bij de vervreemding of de buitengebruikstelling van die activa.

1. Welke subsidies worden bedoeld?

De subsidies die in aanmerking komen voor de gespreide aanslag moeten voldoen aan de volgende voorwaarden:

    1.het moet gaan om kapitaalsubsidies (bij de investering) (Wet van 30 december 1970 betreffende de economische expansie en Wet van 4 augustus 1978 tot economische heroriŽntering);
    2. deze subsidies worden toegekend door de overheid. Dit zijn de Staat, de gemeenschappen, de gewesten, de provincies en gemeenten, de openbare instellingen en de internationale en supranationale instellingen;
    3. deze subsidies worden verkregen wegens de aanschaffing of het tot stand brengen van materiŽle of immateriŽle vaste activa.

2. Welke subsidies worden uitgesloten?

Zijn uitgesloten van de gespreide aanslag :

  • de vergoedingen ontvangen van het Rampenfonds voor de beroepsschade veroorzaakt door natuurrampen;
  • de rentetoelagen;
  • de bedrijfssubsidies;
  • de tewerkstellingspremie, tenzij kan worden gerechtvaardigd dat de toekenning van de premie ondergeschikt is gemaakt aan werkgelegenheidscheppende investeringen;
  • de niet-terugbetaalbare premies met betrekking tot maatregelen tot aanmoediging van het rationele energiegebruik (KB 10.2.83).

3. Wat bij versnelde afschrijvingen?

(Advies 125/2 Commissie voor Boekhoudkundige Normen)
Een onderneming die een versneld afschrijvingsplan heeft uitgewerkt voor haar vaste activa, kan de subsidies voor diezelfde goederen niet lineair of over een langere periode spreiden.

4. Wanneer boeken?

(Advies 125/1 Commissie voor Boekhoudkundige Normen)
Het is niet op de datum van de effectieve uitbetaling dat de subsidie moet worden geboekt, maar wel op het ogenblik dat het recht van de onderneming op de subsidie vaststaat.

5. Wat met subsidies verkregen na de realisatie van de investering?

Het gebeurt vaak dat de investering soms relatief lange tijd voorafgaat aan de datum waarop de vordering van de subsidie op de overheid een definitief karakter krijgt.

In dat geval kan de gespreide afschrijving van de gesubsidieerde activa worden aangevat, zonder dat evenwel het af te schrijven gedeelte van de subsidies kan worden toegepast.

Het komt ook vaak voor dat de subsidies worden toegekend naarmate de investeringen per schijf of in natura plaatsvinden.

De aanpassing en de regularisatie van het af te schrijven gedeelte van de subsidies dienen te gebeuren zodra de subsidie met zekerheid wordt verkregen.

6. Subsidies toegekend voor de aankoop van een terrein

Zolang de terreinen deel uitmaken van het vermogen van de onderneming, is het behoud, aan de passiefzijde van de balans, van een kapitaalsubsidie verkregen wegens de verwerving, volkomen gerechtvaardigd.

Indien een waardevermindering wordt vastgesteld, dient een waardevermindering van de kapitaalsubsidie te worden geboekt via de resultatenrekening.

Deze boekhoudkundige verwerking staat niet in verband met het fiscaal regime. Het gebeurt zelden dat een subsidie wordt toegekend voor de investering in de aankoop van een terrein alleen. De investering betreft over het algemeen terreinen, bouw, machines en materieel.

De belasting op de investeringssubsidies is van toepassing op het geheel van gesubsidieerde goederen via hun gecombineerde afschrijvingen.

7. Wat is het fiscaal regime?

Het artikel 362 WIB 92 is van toepassing op alle kapitaalsubsidies toegekend door de overheid. Het voorziet in de gespreide belasting van deze subsidies, in hetzelfde ritme als de afschrijvingen of de waardeverminderingen op de gesubsidieerde investeringen en bij de vervreemding of de buitengebruikstelling ervan, ten bedrage van het eventuele saldo.

Voor ieder belastbaar tijdperk waarin de subsidies werden toegekend dient het deel van de genoemde subsidies te worden belast dat overeenstemt met het product verkregen door vermenigvuldiging van het totale bedrag van reeds ontvangen subsidies met een breuk :

  • waarvan de teller gelijk is aan het totale bedrag van de afschrijvingen die werden toegestaan op de gesubsidieerde actiefbestanddelen zowel voor de vroegere perioden als voor die van de toekenning;
  • en waarvan de noemer gelijk is aan het totale bedrag van de investeringen die als basis hebben gediend voor de berekening van de reeds ontvangen subsidies.

Voorbeeld

Het bedrijf XYZ stelt het volgende investeringsprogramma op :

  • Terreinen (niet afschrijfbaar) = 1.000.000BEF
  • Bouwwerken (lineaire afschrijving van 5 %) = 3.000.000
  • Machines en gereedschap (lineaire afschrijving van 10%) = 6.000.000
  • TOTAAL : 10.000.000

Het bedrijf wil verscheidene arbeiders in dienst nemen zodat de overheid een subsidie toekent van 15 % van 10.000.000, zijnde 1.500.000.BEF.

De investeringen worden als volgt gerealiseerd:

JAREN N N + 1 N + 2 TOTAAL
Terreinen 800.000 800.000
Gebouwen 500.000 2.800.000 3.300.000
Machines
Uitrusting
2.500.000 4.000.000 6.500.000
TOTAAL 1.300.000 5.300.000 4.000.000 10.000.000

De subsidie zal slechts op 10.000.000 BEF worden toegekend en wordt als volgt uitgesplitst :

  • jaar N + 1 = 120.000 BEF op de terreinen (800 000 * 15 %)
  • jaar N + 2 = 495.000 BEF op de gebouwen (3.300.000 * 15 %)
  • jaar N + 3 = 885.000 BEF op de machines en de uitrusting (5.900 000 * 15 %)

De afschrijvingstabel ziet eruit als volgt :

JAREN N N + 1 N + 2 N + 3 N + 4
Terreinen
Bouwwerken 25.000 165.000 165.000 165.000 165.000
Machines
Uitrusting
250.000 650.000 650.000 650.000
TOTAAL 25.000 415.000 815.000 815.000 815.000

1. Jaar N + 1

Ontvangst van de premie van 120.000 BEF toegekend voor de terreinen.
Belastingschaal : 28 %.
Berekening van de belastbare grondslag : 120.000 * 0/800.000 = 0
Teller - afschrijvingen en waardevermindering gelijk aan 0
Noemer : bedrag van de gesubsidieerde investering.

4141 Te ontvangen kapitaalsubsidies 120.000
1500 aan kapitaalsubsidies 86.400
1680 Aan uitgestelde belastingen op kapitaalsubsidies 33.600

2. Jaar N + 2

Ontvangst van de premie van 495.000 BEF toegekend voor de bouwwerken.
Samentelling van de ontvangen subsidies : 120.000 + 495.000 = 615.000 BEF
Toegestane afschrijvingen : 25.000 + 165.000 + 165.000 = 355.000 BEF
Gesubsidieerde activa

    Terreinen = 800.000
    Bouwwerken = 500.000
    Bouwwerken = 2.800.000
    TOTAAL = 4.100.000

Berekening van de belastbare subsidie : 615.000 * 355.000/4.100.000 = 53.250

4141 Te ontvangen kapitaalsubsidies 495.000
1500 aan kapitaalsubsidies 356.400
1680 Aan uitgestelde belastingen op kapitaalsubsidies 138.600

1510 In resultaat opgenomen kapitaalsubsidies 38.340
1680 Uitgestelde belastingen op kapitaalsubsidies 14.910
7530 Aan kapitaalsubsidies 53.250

3. Jaar N + 3

Ontvangst van de subsidie m.b.t. de machines en uitrusting.
Samentelling van de ontvangen subsidies : 120.000 + 495.000 + 885.000 = 1.500.000 BEF
Toegestane afschrijvingen (die vroeger nog niet in aanmerking werden genomen op de gesubsidieerde activa)
N + 1 op machines: 250.000
N + 2 op machines: 590.000 = 650.000 - (600.000 * 10 %)
N + 3 op bouwwerken 165.000
N + 4 op machines 590.000 = 650 000 - (600.000 x 10 %)
Gesubsidieerde activa: 800.000 + 3.300.000 + 5.900.000 = 10.000.000
Belastbare subsidies: 1.500.000 * 1.595.000/10.000.000 = 239.250

Boeking van de ontvangst van de subsidie m.b.t. de machines en uitrusting

4141 Te ontvangen subsidies 885.000
1500 aan kapitaalsubsidies 637.200
1680 Aan uitgestelde belastingen op kapitaalsubsidies 247.800

Boeking van het afgeschreven gedeelte van de subsidies

1510 Afgeschreven gedeelte van de subsidies 172.260
1680 Uitgestelde belastingen op kapitaalsubsidies 66.990
7530 Aan kapitaalsubsidies 239.250

4. Jaar N + 4

Ontvangen subsidies : 1.500.000
Toegestane afschrijvingen van het boekjaar: 165.000 + 590.000 = 755.000
Gesubsidieerde activa : 10.000.000
Belastbare subsidies: 1.500.000 * 755.000/10.000.000 = 113.250

Boeking

1510 In resultaat opgenomen kapitaalsubsidies 81.540
1680 Uitgestelde belastingen op kapitaalsubsidies 31.710
7530 Aan kapitaalsubsidies 113.250

5. Boekingsschema

2 Investeringen Afschrijvingen
220 800.000 N 1 0
221 3.300.000 N 2 335.000
230 5.900.000 N 3 1.595.000
230 600.000 N 4 755.000
Totaal 10.600.000 2.705.000

1500 Kapitaalsubsidies
N 1 86.400
N 2 356.000
N 3 637.200
N 4 0
Totaal 1.080.000

7530 Kapitaalsubsidies en intresten
N 1 0
N 2 53.250
N 3 239.250
N 4 113.250
Totaal 405.750

1510 Afgeschreven gedeelte
N 1 01
N 2 38.340
N 3 172.260
N 4 81.540
Totaal 292.140

1680 Uitgestelde belastingen
N 1 01 33.600
N 2 14.910 138.600
N 3 66.900 247.800
N 4 31.710 0
Totaal 113.610 420.000

Zelfde boekingen de volgende boekjaren.

8. Terugbetaling van kapitaalsubsidies

Wanneer kapitaalsubsidies worden teruggegeven ingevolge de door de overheid voorgeschreven reglementering, kan de terugbetaling ervan worden beschouwd als beroepskosten in de mate dat deze subsidies voorafgaandelijk in de belastbare winst werden opgenomen.

Voorbeeld

De overheid vraagt, tijdens een controle in het jaar N + 12 waarin duidelijk wordt dat de aanwerving van personeel die heeft geleid tot de subsidie niet werd gerealiseerd, de terugbetaling van 2 % van de subsidie berekend op basis van de investering van 10.000.000 BEF = 200.000 BEF.

1500 Saldo subsidie (op terreinen) 68.930
1680 Uitgestelde belastingen (saldo op terreinen) 26.880
6590 Diverse financiŽle lasten 104.190
4890 Aan diverse overige schulden 200.000

Wanneer de aanvankelijk toegekende kapitaalsubsidies niet volledig werden gestort, dient op dezelfde manier te worden tewerk gegaan.

6590 Diverse financiŽle lasten (v.b.) 200.000
4141 Uitgestelde belastingen (saldo op terreinen) 200.000

9. Niet-toepassing van het stelsel van de gespreide belasting

Het stelsel van de gespreide belasting is niet van toepassing op de rentesubsidies, noch op de subsidies die moeten worden beschouwd als bedrijfssubsidies.
Ze zijn dan belastbaar voor de periode waarin ze werden toegekend.

4141 Te ontvangen subsidies
7400 Aan Bedrijfssubsidies en compenserende bedragen

10.Tewerkstellingspremie

De tewerkstellingspremie (Wet van 4 augustus 1978 tot economische heroriŽntering) vertegenwoordigt een bijdrage van de overheid in de kosten van een onderneming (KMO) voor de indienstneming van een extra personeelslid.

Deze premie dient als volgt te worden behandeld :

  • De toekenning van de premie is afhankelijk van tewerkstellingsscheppende investeringen. De premie wordt dan beschouwd als een premie in de vorm van kapitaal.
  • De toekenning van de premie is niet gebonden aan een investering en wordt beschouwd als een bestanddeel van de onmiddellijk in de resultatenrekening belastbare winsten.

4141 Te ontvangen subsidies 1
7400 Aan Ondernemingsplan
- Aanwervingsplan
1

11. Premie voor het rationele energieverbruik

Het K.B. van 10 februari 1983 houdende aanmoedigingsmaatregelen voor het rationeel energiegebruik, voorziet in

  • de toekenning van terugbetaalbare steun;
  • de toekenning van niet-terugbetaalbare toelagen.

1. De terugbetaalbare steun wordt verleend in de vorm van renteloze kapitaalpremies. Ze wordt terugbetaalbaar zodra de onderneming winst maakt en maximum ten bedrage van deze winst.

4141 Te ontvangen subsidies 1
7400 Aan Diverse schuldeisers
- Terug te betalen subsidies
1

2. De niet-terugbetaalbare toelagen dienen onder de belastbare winsten te worden opgenomen.

4141 Te ontvangen subsidies 1
7400 Aan Bedrijfssubsidies en compenserende bedragen 1

12. Premies aan logiesverstrekkende ondernemingen en hotelinrichtingen

Worden beschouwd als kapitaalsubsidies

  • de premies verkregen met toepassing van het besluit van de Vlaamse Executieve van 24 december 1990 om de modernisering en de oprichting van de hotelinrichtingen aan te moedigen;
  • de premies verkregen met toepassing van het Besluit van de Executieve van de Franse gemeenschap van 24.december.1990 voor de modernisering, de oprichting en de uitbreiding van de landelijke verblijven, verblijven op de boerderij, gemeubileerde vakantiewoningen en gastenkamers.

13. Diverse subsidies

Subsidies toegekend door de overheden aan ondernemingen die, als gevolg van een forse verhoging van hun omzet, een aanvullende behoefte hebben aan netto-bedrijfskapitaal.

Deze subsidie dient te worden geboekt onder de rubriek "IV.C. Andere financiŽle producten (rek. 7590)".

Laatst gewijzigd op 11/08/2005 11:35:00