Beroepsinstituut van Erkende Boekhouders
en Fiscalisten
Wet van 22 april 1999
 
Nr 93 - 28.02.01 - Vereniging van alle aandelen of deelbewijzen in één hand

Editie nr 93 van 28 februari 2001

Vereniging van alle aandelen of deelbewijzen in één hand.

Overeenkomstig art. 1 van het Wetboek van Vennootschappen wordt een vennootschap opgericht door een contract op grond waarvan twee of meer personen overeenkomen iets in gemeenschap brengen met als doel één of meer nauwkeurig omschreven activiteiten uit te oefenen en met het oogmerk aan de vennootschap een rechtstreeks of onrechtstreeks vermogensvoordeel te verschaffen.

In de gevallen bepaald in het Wetboek van Vennootschappen kan zij worden opgericht door een rechtshandeling uitgaande van één enkele persoon die goederen bestemt tot één of meer nauwkeurig omschreven activiteiten. Deze laatste omschrijving betreft uitsluitend de BVBA. Niettemin kan het ook gebeuren dat na de oprichting alle aandelen of deelbewijzen verenigd worden in de handen van één enkele aandeelhouder of vennoot.

1. Naamloze vennootschap - NV

Overeenkomstig art. 646 W. Venn. leidt de vereniging van alle aandelen in de handen van één enkele persoon niet tot de ontbinding van rechtswege noch tot de gerechtelijke ontbinding van de vennootschap.

Let op! Dit komt regelmatig voor. Bijvoorbeeld: drie vennoten (A, B die echtgenoot is van A, en C die een derde is). Er is geen huwelijkscontract en de aandelen zijn aan toonder. A koopt alle aandelen van C.

Formaliteiten

Het gegeven dat alle aandelen in handen van één persoon zijn verenigd evenals de identiteit van de enige aandeelhouder moeten worden vermeld in het vennootschapsdossier dat wordt bijgehouden door de griffie van de rechtbank van koophandel.

Deze verplichting wordt vaak uit het oog verloren.

Werking van de vennootschap

De enige aandeelhouder oefent de bevoegdheden uit die zijn toegekend aan de algemene vergadering. Hij kan ze niet overdragen.

De beslissingen van de enige aandeelhouder die handelt in de plaats van de algemene vergadering, worden vermeld in een register dat op de maatschappelijke zetel van de vennootschap wordt bijgehouden.

De tussen de enige aandeelhouder en de vennootschap gesloten overeenkomsten worden, tenzij het courante verrichtingen betreft die onder normale omstandigheden plaatsvinden, ingeschreven in een stuk dat tegelijk met de jaarrekeningen moet worden neergelegd.

Overeenkomstig art. 518 W. Venn. kan de raad van bestuur uit slechts twee personen bestaan.

Aansprakelijkheid

Als binnen de termijn van één jaar geen nieuwe vennoot tot de vennootschap is toegetreden, als deze niet op regelmatige wijze is omgevormd tot een besloten vennootschap met beperkte aansprakelijkheid of werd ontbonden, wordt de enige vennoot geacht hoofdelijk borg te zijn voor alle verbintenissen van de vennootschap die aangegaan zijn na de vereniging van alle aandelen in zijn handen tot bij de toetreding van een nieuwe aandeelhouder tot de vennootschap of de bekendmaking van haar omvorming tot een besloten vennootschap met beperkte aansprakelijkheid of van haar ontbinding.

Operatie gelijkgesteld met fusie

Wanneer de enige aandeelhouder een andere vennootschap is, bestaat een andere oplossing in de "fusie" van de twee vennootschappen.

Aangezien het niet om een echte fusie gaat bij gebrek aan afwezigheid van de uitgifte van aandelen in ruil voor deze van de opgeslorpte vennootschap, wordt dergelijke operatie genoemd een operatie "gelijkgesteld met een fusie door overneming" (art. 676 W. Venn.).

Het voordeel van de fusie gelijkgesteld met overneming bestaat in het feit dat de procedure eenvoudiger is dan bij de normale fusie (art. 719 tot 727 W. Venn.), hoofdzakelijk dankzij de afwezigheid van de bijzondere verslagen van de bestuursorganen en van controleverslagen; het fusievoorstel bevat ook minder informatie dan een klassiek fusievoorstel.

Aangezien de procedure dan veel eenvoudiger is, is het voor een vennootschap die een andere vennootschap wenst over te nemen interessant om voorafgaandelijk alle aandelen te verwerven van de vennootschap waarvan de overname wordt voorgenomen.

Hoewel de procedure vereenvoudigd is, blijft het toch onontbeerlijk om scrupuleus alle formaliteiten te respecteren die door het Wetboek van Vennootschappen worden opgelegd.

2. Commanditaire vennootschap op aandelen - Comm. VA.

Art. 657 W. Venn. voorziet dat de bepalingen betreffende de naamloze vennootschappen mede van toepassing zijn op de commanditaire vennootschappen op aandelen, behoudens de in het Boek IX voorkomende wijzigingen of deze die volgen uit Boek XII.

Daaruit volgt dat het bovenvermelde art. 646 eveneens van toepassing is op deze vennootschapsvorm.

Aangezien echter het karakteristieke van deze juridische vorm bestaat in de aanwezigheid van twee categorieën van aandeelhouders, de werkende en de stille vennoten, kan het behoud van slechts één categorie van aandeelhouders en a fortiori van één enkele aandeelhouder slechts van heel korte duur zijn.

Zoniet bestaat een ernstig risico dat deze rechtsvorm wordt geherkwalificeerd in een andere rechtsvorm.

3. Besloten vennootschap met beperkte aansprakelijkheid - BVBA

De vereniging van alle aandelen in één hand stelt in principe geen probleem aangezien het gaat om de enige rechtsvorm die mag worden opgericht door één enkele aandeelhouder.

Formaliteiten

Bij deze rechtsvorm bestaat geen verplichting om een document neer te leggen dat melding maakt van de vereniging van alle aandelen in één hand.

Werking van de vennootschap

Wanneer de vennootschap slechts één vennoot telt, oefent hij de bevoegdheden uit die aan de algemene vergadering zijn toegekend (art. 267 W. Venn.).

De overeenkomsten gesloten tussen de vennootschap en de zaakvoerder die tegelijk de enige vennoot is, worden opgenomen in een stuk dat samen met de jaarrekeningen moet worden neergelegd, tenzij het courante verrichtingen betreft die onder normale omstandigheden plaatsvinden (art. 261 W. Venn.).

De beslissingen van de enige vennoot, die handelt in de plaats van de algemene vergadering, worden vermeld in een register dat op de zetel van de vennootschap wordt bijgehouden (art. 279 W. Venn.).

Aansprakelijkheid

Er is een bijzondere vorm van aansprakelijkheid van toepassing wanneer een natuurlijke persoon de enige vennoot is van verscheidene BVBA’s (art. 212 W. Venn.) of wanneer deze vennoot een andere rechtspersoon is (art. 213 W. Venn.).

De natuurlijke persoon die de enige vennoot is van een BVBA wordt geacht hoofdelijk borg te staan voor de verbintenissen van iedere andere BVBA die zij nadien alleen opricht of waarvan zij nadien de enige vennoot wordt, behalve wanneer de aandelen door overlijden aan hem overgaan.

Deze natuurlijke persoon zal niet langer worden geacht hoofdelijk borg te staan voor de verbintenissen van de vennootschappen bedoeld in de voorgaande alinea, zodra een nieuwe vennoot erin wordt opgenomen of zodra de ontbinding ervan wordt bekendgemaakt.

Indien in de eenhoofdig geworden BVBA de enige vennoot een rechtspersoon is, en indien binnen een jaar geen nieuwe vennoot in de vennootschap is opgenomen of deze niet is ontbonden, wordt de enige vennoot geacht hoofdelijk borg te staan voor alle verbintenissen van de vennootschap ontstaan na de vereniging van alle aandelen in zijn hand, tot een nieuwe vennoot in de vennootschap wordt opgenomen of de bekendmaking van haar ontbinding.

Zoals uiteengezet voor de NV is een te overwegen oplossing de operatie gelijkgesteld met fusie door overname.

4. Coöperatieve vennootschappen – CVBA & CVOA, vennootschappen onder firma – V.O.F., de gewone commanditaire vennootschappen – Comm.V.

Gelet op het ontbreken van bepalingen die afwijken van artikel 1 van het Wetboek van Vennootschappen en rekening houdend met de algemene bepalingen van het contractenrecht, brengt de vereniging van alle aandelen in de hand van één enkele persoon voor deze rechtsvormen de ontbinding van rechtswege van de vennootschap mee.

***

Laatst gewijzigd op 11/08/2005 11:34:00